Ze klimt eruit. Of er komt een broertje aan en je hebt het ledikant nodig. Of iemand zei dat ze nu toch echt te oud is voor tralies. Er zijn veel redenen om over te stappen, en maar één goede vraag: is dit het juiste moment?
Wacht langer dan je denkt
Het advies is verrassend eenduidig: stel het uit tot ongeveer drie jaar, of tot je kind uit het ledikant klimt en dat een veiligheidsrisico wordt.
De reden is simpel. Een ledikant heeft een grens die je kind niet hoeft te bewaken. In een groot bed moet ze zichzelf beheersen — en dat vraagt impulscontrole die er voor het derde jaar nog niet is. Vroeg overstappen levert vaak maanden van er-uit-komen op.
Klimt ze eruit? Haal dan eerst de bodem op de laagste stand, haal alles weg waar ze op kan klimmen, en gebruik een slaapzak. Vaak koopt dat nog maanden.
Als er een baby aankomt
Doe de verhuizing minstens twee maanden vóór de bevalling, of pas een paar maanden erna. Anders koppelt je peuter het verlies van haar bedje aan de komst van de baby, en dat is een slechte start.
Kun je het niet inplannen? Overweeg een tweede ledikant of een campingbedje voor de baby, en laat je peuter met rust.
Hoe je het aanpakt
Maak het van haar
Laat haar het dekbedovertrek kiezen. Zet het bed liefst op dezelfde plek als het ledikant stond. Verander één ding tegelijk — niet ook meteen een nieuwe kamer, andere kleur en geen slaapzak meer.
Houd de routine exact hetzelfde
Zelfde volgorde, zelfde verhaaltje, zelfde tijd. Het bed is nieuw, de rest niet.
Maak de kamer veilig
Vanaf nu kan ze 's nachts rondlopen. Kasten aan de muur, stopcontacten dicht, snoeren weg, traphekje. Een uitvalbeschermer langs het bed voorkomt vallen in de eerste weken.
Als ze er steeds uitkomt
Reken erop dat dit gebeurt. Het is geen ongehoorzaamheid, het is een nieuw ontdekte mogelijkheid.
- Breng haar terug, elke keer. Rustig, kort, zonder gesprek. "Het is slaaptijd." Meer niet.
- Wees saai. Geen boosheid, geen extra knuffel, geen onderhandeling. Aandacht — ook boze aandacht — is een beloning.
- Reken op tien tot twintig keer per avond in de eerste dagen. Dat zakt af als je consequent blijft.
- Overweeg een slaaptrainerlampje dat van kleur verandert. Voor peuters die de klok nog niet lezen, maakt dat "opstaan mag" ineens concreet.
Nieuwe angsten
Rond deze leeftijd komt de fantasie op gang, en daarmee de eerste angst voor het donker. Neem het serieus zonder het te vergroten. Een nachtlampje mag. Onder het bed kijken samen mag. "Monsterspray" bevestigt het bestaan van monsters — daar zijn meningen over verdeeld, maar veel deskundigen raden het af.
De eerste twee weken zijn de zwaarste. Als je die consequent doorkomt, is de rest meestal een kwestie van tijd.
En als het echt niet werkt, mag je terug naar het ledikant. Dat is geen mislukking, dat is een goede beslissing op basis van nieuwe informatie.